نمودار استراتژی اختیار معامله چیست؟
فرض کنید میخواهید قبل از ورود به معامله ببینید اگر قیمت سهم پایه بالا یا پایین برود، چقدر سود یا زیان میکنید. نمودار استراتژی (یا نمودار سود و زیان / P&L) در آپشنباز دقیقاً برای همین کار ساخته شده است.
شما چند موقعیت — خرید/فروش call، put یا سهم پایه — را کنار هم میگذارید و بلافاصله یک منحنی میبینید: محور افقی قیمت نماد پایه و محور عمودی سود/زیان کل استراتژی. نقطه سر به سر، حداکثر ریسک و محدوده سوددهی (در صورت وجود) از روی همین شکل قابل فهم است.
به زبان ساده: مثل این است که قبل از سفر، نقشه مسیر را ببینید — نه اینکه بعد از رسیدن به مقصد تازه بفهمید کجا ایستادهاید.
چرا نمودار استراتژی مهم است؟
- شفافیت ریسک: حداکثر زیان و محدوده سود از روی منحنی دیده میشود.
- سر به سر: قیمتهایی که خط P&L از منفی به مثبت عبور میکند مشخص است.
- مقایسه: چند ساختار مختلف (مثلاً کاورد کال در برابر فروش ساده put) را کنار هم بسازید.
- آمادهسازی: تعداد، قیمت ورود و کارمزد را قبل از معامله واقعی تنظیم میکنید.
- مستندسازی: سناریو را ذخیره یا با لینک به اشتراک بگذارید.
نمودار استراتژی آپشنباز چه کارهایی انجام میدهد؟
- ساخت استراتژی چندپایه با
- نمودار P&L در سررسید — منحنی اصلی بر اساس ارزش ذاتی
- نمودار تاریخی — سود/زیان قبل از سررسید با مدل بلک-شولز
- سناریوهای What-if — مقایسه «اگر ۵ روز بگذرد» یا «اگر IV ۱۰٪ بالا برود»
- نمایش جدولی (ماتریس) — heatmap قیمت × تاریخ
- یونانیها روی نمودار — دلتا، گاما، تتا، وگا و رو
- کارمزد، وجه تضمین، افست — نزدیکتر به معامله واقعی
- ذخیره و اشتراک — در مرورگر یا با لینک سرور
منطق محاسبه سود و زیان (خلاصه)
برای هر قیمت فرضی نماد پایه، سود/زیان هر پایه فعال جمع میشود:
- اختیار در سررسید: ارزش ذاتی منهای قیمت ورود × تعداد × اندازه قرارداد
- سهم پایه: اختلاف قیمت با قیمت ورود × تعداد
- کارمزد: کارمزد معامله و اعمال (در صورت فعال بودن) از نتیجه کم میشود
- منحنی زمانی: با نمودار تاریخی، قیمت نظری بلک-شولز جایگزین ارزش ذاتی میشود
اجزای صفحه — یک نگاه کلی
| بخش | در صفحه | کاربرد |
|---|---|---|
| نام استراتژی | فیلد «نام استراتژی» | شناسایی هنگام ذخیره یا اشتراک |
| فرضیات | سهم پایه · اندازه قرارداد · نرخ بهره | هماهنگسازی با زنجیره و شرایط بازار |
| مدیریت سناریو | جدید · · · · | نگهداری، بارگذاری و اشتراک استراتژی |
| تنظیمات ظاهر | استایل جدول، پر کردن نمودار، پنل جزئیات چسبان | |
| جدول پوزیشنها | تعریف پاهای استراتژی | |
| کارمزد | کارمزد معامله · کارمزد اعمال · | واقعیتر کردن P&L |
| نمودار تاریخی | نمودار تاریخی | منحنی زمانی — راهنمای کامل |
| نوع نمایش P&L | نمودارجدول | نمودار خطی یا جدول ماتریس |
| What-if و یونانیها | سناریو Time +5d · یونانیهاΔ دلتاΓ گاماΘ تتاν وگاρ رو |
فقط در حالت نمودار — بالای منحنی |
| نوار ابزار نمودار | · · · ±۱σ · حداکثر | زیر نمودار — رنج قیمت و Min/Max |
جدول پوزیشنها — قلب استراتژی
وسط صفحه، جدول پوزیشنها قرار دارد. هر ردیف یک «پا» از استراتژی است:
- با یک ردیف جدید بسازید.
- نوع را انتخاب کنید: Call · Put · پایه (UA).
- خرید یا فروش، نماد، تعداد و قیمت ورود را وارد کنید.
- با انتخاب نماد از لیست، قیمت، روز مانده، IV و دلتا معمولاً از بازار پر میشود.
- برای فروش اختیار، ستون وجه تضمین و افست (فاصله قیمت ورود از قیمت زنده) را ببینید.
- روی هر ردیف کلیک کنید تا پنل جزئیات همان قرارداد باز شود.
کارمزدها
- کارمزد معامله: چکباکس — کارمزد ورود از P&L کم میشود.
- کارمزد اعمال: «محاسبه نشود» · «فقط در سود (ITM)» · «همه قراردادها»
- : تفکیک کارمزد هر پا در یک پنجره
اگر قراردادی در سررسید ITM باشد، ممکن است خط «پرداخت جهت اعمال» یا «دریافتی اعمال» زیر جدول ظاهر شود.
نمودار تاریخی — خلاصه
منحنی اصلی فقط روز سررسید را نشان میدهد. برای دیدن سود/زیان قبل از سررسید، نمودار تاریخی را روشن کنید. یک خط آبی (یا چند خط در حالت «چند منحنی») اضافه میشود که با مدل بلک-شولز محاسبه شده است.
تفاوت What-if با نمودار تاریخی: نمودار تاریخی «تاریخ و IV پایه» را با اسلایدر تنظیم میکند؛ What-if روی همان پایه، جابهجایی اضافه (مثلاً +۵ روز یا IV +۱۰٪) رسم میکند تا چند حالت را همزمان ببینید.
برای آموزش کامل، اسلایدرها، حالت اسلایدر/چند منحنی و مثال: راهنمای نمودار تاریخی در استراتژی
سناریوهای What-if — «اگر فردا چه میشود؟»
بالای نمودار (فقط در حالت نمودار، نه جدول)، کنترل سناریو قرار دارد. با آن میتوانید چند منحنی فرضی روی نمودار بکشید — مثل TradingView.
پیشفرضهای پایه (بخش «پایه» در منو):
- Time +5d — ۵ روز به جلو (نزدیکتر به سررسید)
- IV +10% — نوسان ضمنی ۱۰ واحد بالاتر
- IV −10% — نوسان ضمنی ۱۰ واحد پایینتر
با تیک زدن هر سناریو، یک خط رنگی خطچین/نقطهچین روی نمودار ظاهر میشود. میتوانید چند سناریو را همزمان فعال کنید.
سناریوهای شخصی: «افزودن سناریو…» → در پنجره ویرایش:
- جابهجایی زمان (روز) — مثبت = به سمت سررسید
- جابهجایی نوسانپذیری (٪) — مثبت یا منفی
- سبک خط: ممتد · خطچین · نقطهچین
نکته: What-if از تنظیمات نمودار تاریخی و اسلایدرهای IV/تاریخ استفاده میکند؛ اگر نمودار تاریخی خاموش باشد، منحنیهای What-if هم دیده نمیشوند. سناریوها در مرورگر ذخیره میشوند و بین استراتژیهای مختلف مشترکاند.
مثال ساده
یک خرید call دارید. منحنی سررسید flat است تا بالای strike. سناریو Time +5d با IV ثابت ممکن است بالاتر باشد — یعنی هنوز ارزش زمانی دارد. سناریو IV −10% ممکن است خط را پایین بکشد — برای خریدار اختیار معمولاً بد است.
یونانیها روی نمودار
کنار What-if، ردیف یونانیها است:
با کلیک روی هر دکمه (مثلاً Δ دلتا)، منحنی همان یونانی روی نمودار رسم میشود — جدا از محور سود/زیان. میتوانید چند یونانی را همزمان فعال کنید. برای مفهوم هر یونانی: ضرایب پوشش ریسک (یونانی).
نمایش جدولی (ماتریس سود/زیان)
کنار عنوان «نمودار سود/زیان»، سوییچ نمودارجدول وجود دارد. با انتخاب جدول، بهجای یک منحنی، یک heatmap میبینید: هر ستون یک تاریخ (از امروز تا سررسید) و هر ردیف یک قیمت احتمالی نماد پایه. رنگ سبز یعنی سود و قرمز یعنی زیان؛ هرچه پررنگتر، عدد بزرگتر.
این نما برای کسانی که دوست دارند «یک نگاه» به کل مسیر زمانی و محدوده قیمت داشته باشند عالی است — مثل جدول OptionStrat. ردیف نقطهدار نزدیکترین قیمت به نرخ زنده بازار را نشان میدهد.
میتوانید واحد خانهها را بین ریال، درصد و «٪ بیشترین ریسک» عوض کنید و با اسلایدر رنج قیمت بازه ردیفها را تنظیم کنید.
آموزش کامل با مثال و تصویر UI: راهنمای جدول سود و زیان استراتژی
مدیریت سناریو — دکمههای بالای صفحه
این دکمهها بالای جدول پوزیشنها هستند. جداگانه کنار نام استراتژی است.
قبل از ذخیره یا اشتراک: یک نام استراتژی بنویسید و حداقل یک پوزیشن معتبر داشته باشید. ذخیره محلی فقط در همین مرورگر است (تا ~۱۰۰ مورد).
- جدیدصفحه را برای سناریوی تازه خالی میکند — پوزیشنها و لینک اشتراک قبلی ریست میشود.
- سناریوی فعلی را با همان نام در لیست مرورگر ذخیره میکند؛ اگر از لیست باز کرده باشید، همان ردیف بهروز میشود.
- ذخیره جدیداز منوی فلش کنار ذخیره: یک کپی جدید بدون تغییر نسخه قبلی.
- فقط استراتژی ذخیرهشده در لیست مرورگر را حذف میکند.
- پنل «استراتژیهای ذخیرهشده» — بارگذاری، جستجو و کپی لینک اشتراک.
- با ورود به حساب، لینک عمومی (فقط مشاهده) میسازد.
- استایل خطوط جدول · پر کردن ناحیه نمودار · پنل جزئیات چسبان.
راهنمای گامبهگام
- به صفحه نمودار استراتژی بروید.
- نام استراتژی و فرضیات (سهم پایه، اندازه قرارداد، نرخ بهره) را تنظیم کنید.
- با پاها را اضافه کنید.
- کارمزدها را در صورت نیاز فعال کنید.
- منحنی سررسید را ببینید؛ خطوط زرد = سر به سر.
- برای قبل از سررسید: نمودار تاریخی — راهنمای نمودار تاریخی.
- سناریوهای What-if و یونانیها را امتحان کنید.
- برای نمای ماتریس: نمودارجدول — راهنمای جدول.
- با نگه دارید یا بفرستید.
چطور نمودار را بخوانیم؟
- محور افقی: قیمت فرضی نماد پایه (ریال).
- محور عمودی: سود/زیان — ریال یا درصد با .
- منطقه سبز/قرمز: بالای صفر سود، پایین آن زیان (منحنی سررسید).
- نقطه صورتی: قیمت فعلی پایه روی منحنی.
- خط آبی: سود/زیان نظری در تاریخ انتخابی (نمودار تاریخی).
- خطوط رنگی خطچین: سناریوهای What-if فعال.
- احتمال سود: برچسب بالای نمودار — بر پایه IV و روز تا سررسید.
- سود/زیان زنده: برچسب سبز/قرمز — P&L روی قیمت لحظهای پایه.
- Tooltip: با — قیمت، P&L، درصد ماهانه، YTM.
- زوم: روی نمودار درگ کنید؛ «بازگشت به کل» محدوده را برمیگرداند.
- تکی: — سود/زیان هر پا جدا.
نوار ابزار پایین نمودار
| کنترل | کاربرد |
|---|---|
| Min / Max | حداقل و حداکثر محور افقی — خالی = خودکار |
| رنج قیمت ±٪ | عرض بازه قیمت around پایه و strikeها |
| محور عمودی بهجای ریال، درصد سرمایه ورود | |
| خط جدا برای هر پوزیشن | |
| خطوط راهنمای زیر نشانگر ماوس | |
| محدوده حرکت مورد انتظار تا سررسید (±۱ انحراف معیار) | |
| خطوط حداکثر سود و زیان — یا برچسب «نامحدود» |
محدودیتها
- منحنی سررسید فرض میکند تا انقضا نگه میدارید — برای خروج زودتر از نمودار تاریخی استفاده کنید.
- خروجی نظری است؛ قیمت واقعی بازار ممکن است فرق کند.
- What-if و تاریخی به IV و نرخ بهره ثابت در اسلایدر وابستهاند.
- ذخیره محلی به مرورگر وابسته است — برای اشتراک از استفاده کنید.
- جایگزین مشاوره سرمایهگذاری نیست.
اتصال نمودار استراتژی به فرمولنویسی
از داخل worker فرمول میتوانید استراتژی بسازید و به نمودار سود/زیان بفرستید:
- راهنمای pos.add و Build
- یونانیها (Δ دلتا، Γ گاما، Θ تتا، ν وگا) روی نمودار — همان مقادیر ضرایب یونانی
- فیلدهای دیدهبان: دیدهبان · فرمولنویسی
مثال: ساخت کاوردکال از فرمول
مثال: Bull Call Spread
جمع دلتای موقعیتها در پایین جدول استراتژی نمایش داده میشود — مکمل ستون calcBS().delta در دیدهبان برای تکقرارداد.
جمعبندی
نمودار استراتژی آپشنباز ابزار اصلی تحلیل قبل از معامله است: استراتژی بسازید، P&L و سر به سر را ببینید، با نمودار تاریخی و What-if سناریو بسازید، جدول ماتریس را برای نمای کلی امتحان کنید، و سناریو را ذخیره یا به اشتراک بگذارید.